Van globale uitdaging naar lokale actie

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is de uitstoot van CO2 voornamelijk afkomstig van de gebouwen: het grootste aandeel is afkomstig van de woningen (45%), op de tweede plaats komt de tertaire sector, goed voor 21 % van de uitstoot van de Brussels broeikasgassen en op de derde plaats is het transport voor 19 % verantwoordelijk voor de opwarming van de Brusselse atmosfeer.

In het kader van de Kyoto-doelstellingen zijn er reductiedoelstellingen opgelegd aan de industrie maar niet aan de tertiare sector, noch aan de huisvestingssector, terwijl die in Brussel toch voor het leeuwenaandeel zorgen.

Dat heeft Watermaal-Bosvoorde er echter niet van weerhouden om zichzelf, op vrijwillige basis, een reductiedoelstelling op te leggen, met een ambitieus streefdoel om 30 % minder broeikasgassen uit te stoten door de gemeentegebouwen. De voordelen van energiebesparing zijn dubbel : minder broeikasgassen en minder overheidsuitgaven.

Meten is weten

Een lokaal ‘Kyotoplan’ werd opgezet : in 2003 werden de eerste energie-audits besteld voor de grootverbruikers, zoals het gemeentelijk zwembad, de gemeentescholen en het gemeentehuis. Daarna werden alle andere gebouwen (35 in totaal) onder de loupe genomen. Na de fase van de diagnostiek werden de aanbevelingen in de praktijk omgezet. De gemeente heeft daarvoor 2 nieuwe krachten aangeworven : een energiecoordinator en een bijkomende verwarmingsdeskundige.

Twee soorten maatregelen werden aanbevolen : snelle en kosteloze ingrepen enerzijds en structurele investeringen anderzijds. De snel en redelijk eenvoudig in te voeren maatregelen zijn o.a. een optimale regulering en programmering van de verwarmingsinstallaties (bvb. verwarmingsketel programmeren in functie van een uurrooster en in functie van de buitentemperatuur), isoleren van verwarmingsbuizen, plaatsen van thermostatische kranen, en dergelijke. De structurele energiebesparingsmaatregelen betreffen investeringen die meer tijd (overheidspodrachten) en geld kosten : hernieuwing van het waterzuiveringssysteem in het zwembad, renovatie van het verwarmingssysteem in de gemeentelijke werkplaatsen, isolatie van het dak van een groete gemeenteschool, enz… Een andere investeringsmaatregel is de vorming, opleiding en permanente sensibilisering van het gemeentepersonnel en van de gebruikers van de gemeentegebouwen: verwarming afzetten bij het verlaten van de bureaus, computer uitzetten tijdens middagpauze, enz..

Tenslotte is het heel belangrijk om het effect van deze sensibiliserings-en investeringsmaatregelen te meten. Daarom houdt de gemeente sinds 2004 nauwkeurige metingen bij van het verbruik in haar 35 gemeentegebouwen ; zo kan zij jaar na jaar het verbruik en de besparing precies volgen. Meten is immers weten!

Kyotodoelstelling ruimschoots behaald

Voor het jaar 2007 heeft de gemeente een vermindering van 22 % voor het gasverbruik gerealiseerd, wat neerkomt op een besparing van 143.000 EUR op de jaarlijkse energiefactuur en 600 ton CO2 minder uitstoot tegenover het referentiejaar 2004.

Deze resultaten moedigen de gemeente aan om op de ingeslagen weg verder te gaan.

«De gemeente heeft een voorbeeldrol te vervullen», meent Annemie Vermeylen (Ecolo-Groen!), schepen voor leefmilieu, huisvesting en energie, «Met deze resultaten tonen we aan dat energiebesparing zowel ecologisch als economisch de moeite loont».