In een open brief roept Groen alle regeringen van ons land op om vandaag op de intra-Belgische en morgen op de Europese onderhandelingen de ISDS-clausule te schrappen uit het vrijhandelsakkoord dat Eurocommissaris De Gucht wil afsluiten met Canada (CETA). ISDS laat immers toe dat buitenlandse investeerders de nationale rechtbanken omzeilen om staten aan te klagen wanneer die bedrijven vinden dat hun rechten (lees winsten) geschonden worden indien landen algemene beleidsmaatregelen uitvaardigen ten gunste van het milieu, volksgezondheid of sociale bescherming. Zo daagde tabaksgigant Philip Morris de regeringen van Uruguay en Australië voor zo’n arbitragetribunaal nadat ze blancosigarettenverpakkingen invoerden.

Eerste Minister van de federale regering Elio Di Rupo
Minister-president en minister van Buitenlandse beleid van de Vlaamse regering Geert Bourgeois
Minister-president van de Brusselse Hoofdstedelijke regering Rudi Vervoort
Minister van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering bevoegd voor Externe Betrekkingen Guy Vanhengel
Minister van Buitenlandse zaken en buitenlandse handel van de federale regering Didier Reynders

Geachte Eerste Minister,
Geachte Minister-presidenten,
Geachte Ministers,

Betreffende : DRINGEND – Standpuntbepaling vandaag van onze regio’s en ons land betreffende het EU-Canada vrijhandelsakkoord CETA

Meerdere malen heeft Groen zich in het verleden bezorgd getoond over de gevolgen die de onderhandelingen over het vrijhandelsakkoord tussen de VS en de EU (het TTIP) kunnen hebben op de toekomst van ons sociaal model, ons landbouw- en voedselbeleid, onze aspiraties om de economie te verduurzamen en bovenal op het vermogen van Europa en haar lidstaten om ook in de toekomst wetgeving aan te kunnen nemen die de burgers van haar verlangen inzake sociaal beleid, volksgezondheid en milieubescherming.

Uit de spotlights van de media onderhandelen Canada en de EU een vrijhandelsakkoord (Comprehensive Economic and Trade Agreement, CETA) van exact hetzelfde type. Net als het TTIP bevat CETA de problematische arbitrageclausule (het Investor-State Dispute Settlement, ISDS). Het verzet van de Europese vakbonden, het maatschappelijk middenveld, parlementsleden en regeringen tegen het ISDS bracht de Europese Commissie er toe de onderhandelingen over het onderdeel ISDS in het TTIP met de VS te bevriezen en een ongeziene publieke consultatie te organiseren. Zonder de publicatie van de resultaten van die volksraadpleging af te wachten, wil de Europese Commissie echter de eindspurt inzetten om het vrijhandelsakkoord met Canada te beklinken.

De European Trade Union Confederation (ETUC) ziet er een bewuste strategie van de Europese Commissie in om CETA als paard van Troje te gebruiken om het controversiële ISDS in alle toekomstige handelsverdragen te smokkelen. “This looks like a cynical attempt to create a fait accompli for the EU-US trade talks and to undermine opposition to ISDS.So to agree the Canada trade deal with the same ISDS text looks like an attempt to pre-empt decisions on the same subject in the Transatlantic Trade and Investment Partnership talks with the US.”

Het gebruik van niet-transparante arbitragemechanismen in vrijhandelsakkoorden en investeringsakkoorden wijzen we af. Deze laten immers toe dat buitenlandse investeerders de nationale rechtbanken omzeilen om staten aan te klagen wanneer die bedrijven vinden dat hun rechten (lees winsten) geschonden worden indien landen algemene beleidsmaatregelen uitvaardigen ten gunste van het milieu, volksgezondheid of sociale bescherming. Zo daagde tabaksgigant Philip Morris de regeringen van Uruguay en Australië voor zo’n arbitragetribunaal nadat ze blancosigarettenverpakkingen invoerden. Precedenten tonen aan dat deze ad-hoc tribunalen worden bevolkt door privé-advocaten met belangenconflicten. Daarom pleit Groen voor de handhaving van de gerechtelijke systemen van beide handelspartners. Handels- en investeringsakkoorden mogen het beleid dat het algemeen belang dient, niet bedreigen.

De zaak dringt, want de tekst van het CETA-akkoord wordt op 26 september ondertekend tijdens de EU-Canada top. De vertegenwoordigers van de 28 EU-lidstaten bespreken morgen, 12 september, de tekst van het CETA-akkoord.Jullie bepalen vandaag, donderdag 11 september, op een intern Belgisch overleg vandaag wat volgens ons land wél of niet in het CETA mag staan. Wij vragen u om vandaag en morgen heel ondubbelzinnig te pleiten om de ISDS-clausule te schrappen uit het CETA.

Het is van het grootste belang dat België en zijn regio’s geen vrij spel laten aan de Europese handelscommissaris De Gucht om clausules in handelsverdragen zoals CETA en TTIP te steken die potentieel catastrofale gevolgen kunnen hebben voor het functioneren van onze democratie, de autonomie van parlementen en regeringen om algemeen beleid te voeren, onze economie, onze landbouw, onze sociale en ecologische normen.

Groen vraagt de federale, Vlaamse en Brusselse Hoofdstedelijke regeringen om de belangen van de burgers te verdedigen. De inzet is groot.
Hopend op een geruststellend antwoord dank ik u voor de aandacht die u aan deze vraag schenkt.

Hoogachtend,

Wouter Van Besien, Voorzitter Groen, Vlaams parlementslid
Bruno De Lille, Brussels parlementslid
Wouter De Vriendt, federaal parlementlid
Bart Staes, Europees parlementslid